Safranbolu Evleri

Safranbolu evleri Kültür turizmi bakımından Türkiye’de ve Dünyada en öne çıkan isimlerden biri olmuştur. Türklerin yüzlerce yılda oluşan kent kültürünün günümüzdeki en büyük örneği olan Safranbolu Evleri 18. 19. ve 20. yy da yapılmış yaklaşık 2000 tane evden oluşmaktadır.  Bu evlerin 800 kadarı devlet tarafından tarihi eser değeri taşıdığından dolayı koruma altına alınmıştır. Bu evler bölge olarak iki bölgeye yayılmıştır birisi yazlık olarak kullanılan kesim biriside kışlık olarak kullanılan kesimdir. Yazlık olarak kullanılan kesimde konaklama mümkündür ve turistik olarak geliştirilmiştir. Her tarafı tarih kokan bir mahalle düşünün, konaklama yapmaktan büyük zevk alacağınız bu evler pansiyon olarak da kullanılabiliyor. safranbolu-1

Bu şehir kale, çarşı, akçasu, gümüş, musalla, kalealtı ve tabakhane kentlerinden oluşmaktadır. Çarşıda alışveriş merkezleri, akçasu da evler, kalede ise şehir yönetim merkezleri bulunmaktadır. Burada yaşayan neredeyse herkezin bir kışlık birde yazlık evi bulunmaktadır. Yazlık olan kısım rakım olarak bir kaç yüz metre daha yüksektedir.

safranbolu-12

Buradaki bütün evler kamu binalarına ve dini yapıtlara dönük olarak konuşlandırılmıştır. Evler öyle güzel yerleştirilmiştir ki hangi evden manzaraya bakarsanız bakın önünüzü bir diğer ev asla kapatmaz. Her evin balkonundan aynı manzarayı görebilirsiniz. Bölgedeki yollar asfalt değil mimari bozulmasın diye tüm sokaklar ve buraya giden evler taşlarla yapılmıştır. Bu sebeple bölgeye çok güzel bir görüntü hakim olmuştur. Bu taş kaplamalar aynı zamanda rutubeti de minimuma düşürmüş ve ağaçlarında topraktan aldığı su miktarını arttırmıştır. Safranbolu evlerinin boyutu sahiplerinin kafasına göre değilde 3 unsura göre belirlenirmiş. Aile bireylerinin sayısı, yağışlı iklim, kültürel ve maddi zenginliğe göre bu evlerin boyutu değişirmiş. Bir ailede erkek evlat evlendirildiğinde yeni bir ev açılmaz ve bu evin bir odası ona verilirmiş. Amcalar, yengeler, torunlar yani bir ailedeki tüm bireyler aynı evde yaşayacak şekilde tasarlanmış olan bu evlerde evin kadınına yardım etsin diye evlatlık kızlar bulunur ve bu evlatlık kızlar evin kızı gibi olurmuş.

safranbolu-8

Bu evlerin her birinde hayvanların barınması için ahırlar mevcuttur. Yöre yağışlı bir iklime sahip olduğundan dolayı kapalı alan ihtiyacı çoktur ve evin yiyeceği içeceği kışın yakılacak odunu kömürü depolamak için alanlar da bu evlerde mevcuttur. Yani buda demek oluyor ki safranbolu evleri hacim olarak büyük ve kullanışlı bir şekilde tasarlanmıştır. Burada yaşayan insanların birbirlerine karşı sıcaklığı kıskanılır derecededir. Hiç bir ev diğerinin görünüşünü ulaşımını engellemez. Evlerin tümü kerpiç, taş, ahşap ve alaturka kiremitten oluşmaktadır. Bahçelerin etrafı taş duvarlarla çevrilidir ve sokaklardan görünmez. Bunun sebebi ise dinlerine bağlı olarak yaşamakta olmalarıdır, aynı zamanda geleneklerde bu yapıların bu şekilde tasarlanması konusunda etkili unsurlardandır. Pencereler kafeslidir ve evin kadını yabancı erkeklere görünmesin diye bu şekilde yapılmıştır. Aynı evin içinde dahi kadınlar ve erkekler ayrı ayrı oturur. Bu evlerin bazıları selamlık ve harem olarak ikiye ayrılmıştır. Selamlık olan kısımlarda eve gelen misafirler ağırlanır. Bu kısımlar daha özenli ve düzenlidir. Harem kısmında ise normal aile yaşantısı sürdürülmektedir. Bu evlerde kışın ısınma ocak ile sağlanır. Soba yeni yeni kullanılmaya başlanmıştır. Ahşap evlerde ısıyı muhafaza etmek zor olduğundan ocak artık burada pekte kullanılmıyor. Bu evler UNESCO tarafından 1994 yılında Dünya Kültür Mirası listesine girmeye hak kazanmıştır. Bu evler genelde beyaz renklidir ve renk uyumları bölgeyi çok güzel göstermektedir. Ayrıca bu evler depreme dayanıklıdır. Burası kent olarak en iyi korunan yerlerden biridir. Türkiye için büyük önem taşıyan bu yapıları yerinde görmek resimlerde görmekten çok daha başkadır. Safranbolu evlerinin resimlerinden oluşan bir albüm.

 

ZİRVE